App Icon

ΤΟ ΑΛΑΤΙ ΚΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ

Sample Codes

Ξεκινώντας από τις παραλίες του Αιγαίου ως τις ακτές της Βρεττανίας
Από την αρχή του χρόνου, όσο θυμούνται οι Έλληνες, η θάλασσα και ιδιαίτερα το Αιγαίο ασκούσε ιδιαίτερη γοητεία στο ψυχισμό τους. Ίσως και να υπάρχουν άρρητοι δεσμοί μεταξύ τους κρυμμένοι μέσα στις λέξεις, στο Άλφα, στο Λάμδα και στο Σίγμα, που είναι κοινά στη θάλασσα (Άλς) και στην Ελλάδα μας (Ελλάς). Άλλωστε όπως λέει
και ο Σοφοκλής (Αίας 558), οι Έλληνες είμαστε ¨ενάλιος λεώς¨ – λαός της θάλασσας. Από αυτή τη θάλασσα λοιπόν, που χαϊδεύει τις ακτές της Ελλάδας (Παρα-αλία) και δημιουργεί τους χαρακτηριστικούς ήχους που καλούν τον Οδυσσέα σε νέες περιπέτειες, γεννιέται με τη βοήθεια του βασιλιά ήλιου (Ήλιος= Άλιος, που αναδύεται από τη θάλασσα) το πολύτιμο και γνωστό μας αλάτι, που φυσικά κρατάει τους δεσμούς
του με τη θάλασσα μέσα στην ίδια του την ονομασία – Άλας.
Το αλάτι αυτό, το κοινό αλάτι που βρίσκουμε τώρα σε όλα τα καταστήματα είτε στην οργανική του αρχική μορφή, είτε σαν αποτέλεσμα χημικών ενώσεων σε ευτελή σχετικά τιμή, παλαιότερα είχε ιδιαίτερη αξία και σπουδαιότητα. Η κύρια χρήση του δεν ήταν να ¨νοστιμίζει¨ το φαγητό, αλλά περισσότερο προοριζόταν να διατηρήσει το κρέας
ή το ψάρι με τη μορφή του ¨παστού¨, ώστε να μπορούμε να το καταναλώσουμε αρκετές ημέρες μετά την παραγωγή του, επιβραδύνοντας αρκετά το φαινόμενο της σήψης. Επίσης μεγάλη ήταν η αξία του αλατιού στην επεξεργασία των δερμάτων. Λόγω αυτών των χαρακτηριστικών του, το αλάτι αποτέλεσε σημαντική πηγή πλούτου και η διαχείριση του διατηρήθηκε από την κρατική εξουσία ως μονοπώλιο. Συχνά φυλασσόταν από το παλάτι και μέρος του πιθανόν να δινόταν από τα πολύ
παλαιά χρόνια (Περσία- Βίβλος Έζρα 4:14) σαν αμοιβή σε υπηκόους για τις υπηρεσίες τους, οι οποίοι το χρησιμοποιούσαν και για αγοραπωλησίες υπό τη μορφή χρήματος. Στις ασιατικές χώρες το αλάτι είχε σχεδόν ίδια αξία με το χρυσό (Ο χρυσός προοριζόταν
για τους θεούς και το αλάτι για τους ανθρώπους) και πολλοί πόλεμοι ξέσπασαν για την εκμετάλλευση και τη διάθεσή του.
Στην Ελλάδα, το αλάτι αποτέλεσε σύμβολο φιλίας και αλληλεγγύης και οι
πρόγονοί μας επισφράγιζαν με αυτό τις συμφωνίες τους. Το αλάτι ως εμπόρευμα δεν απασχολούσε ιδιαίτερα τους Έλληνες, πιθανότατα λόγω της ευκολίας απόκτησής του, όσο άλλους λαούς. Η αρχαία Αθήνα το προμηθευόταν από τις αλυκές της Ραφήνας, της Βούλας και του Σουνίου, οι οποίες εκμισθώνονταν σε ιδιώτες παραγωγούς. Το αττικό αλάτι ήταν συνώνυμο της ποιότητας. Στη Ρώμη, το αλάτι διατήρησε το κύρια ονοματικά του χαρακτηριστικά/στοιχεία (άλας – sal/sale) και απέκτησε ιδιαίτερη σπουδαιότητα, όχι τόσο λόγω της αξίας του αλλά περισσότερο λόγω της χρησιμότητάς του. Ουσιαστικό σημείο δύναμης της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας ήταν τα στρατεύματά της, οι Λεγεώνες, καθώς και οι
περίφημοι δρόμοι μέσω των οποίων πετύχαιναν τις γρήγορες μετακινήσεις (πρώτες autostade). Το αλάτι σαν μέσο διατήρησης των τροφίμων, έδινε στα στρατεύματα μεγαλύτερη αυτονομία και ακτίνα δράσης. Έτσι συνδέθηκε στενά με τα στρατεύματα και από το sal προήλθε το salarium, ο μισθός (ή ένα μέρος του) των στρατιωτών. O Πλίνιος ο Πρεσβύτερος (Plinius Naturalis Historia XXXI), γνωστότερος από την έκρηξη του
Βεζούβιου το 79 μ.Χ. (ήταν Ναύαρχος του Ρωμαϊκού ναυτικού στη Νάπολι, απέπλευσε με τα πλοία του από το ναύσταθμο στο Pozzuoli κατά την έκρηξη για να βοηθήσει τα θύματα της Πομπηίας και έπεσε και αυτός θύμα της μήνης του Ήφαιστου. Ο ανιψιός του Πλίνιος ο Νεώτερος, παρέμεινε στην έπαυλη στο Pozzuoli και περιέγραψε με μεγάλη
λεπτομέρεια την έκρηξη του Βεζούβιου), μας αναφέρει ότι αρχικά ο μισθός των λεγεωνάριων περιελάμβανε και αλάτι και η λέξη Salarium προήλθε από αυτό. Έδιναν δηλαδή στους στρατιώτες αλάτι ή στα λατινικά Sal – Dare (Αλάτι Δίνω) από το οποίο είναι πιθανόν να προέρχεται η λέξη Soldier (Στρατιώτης). Έτσι τόσο με την άφιξη των Λεγεωνάριων στην Αγγλία, όσο και με την εξάπλωσή τους σε όλη την Ευρώπη, η λέξη Salarium σήμαινε την αμοιβή του στρατιώτη. Επιπλέον οι απλοί πολίτες, έμποροι και εργάτες που συναλλάσσονταν αρχικά με τους στρατιώτες
αλλά και στη συνέχεια μεταξύ τους, χρησιμοποίησαν το αλάτι για πληρωμή υπηρεσιών. Έχει διατηρηθεί στα αγγλικά η έκφραση ότι κάποιος ¨αξίζει το αλάτι που τον πληρώνουν” – He is worth his salt. Αξίζει δηλαδή το μισθό του – Salary Η σημερινή λοιπόν αγγλική λέξη Salary, o Μισθός, προέρχεται από το αλάτι της Ελλάδας και τη θάλασσα, η οποία ¨ψιθύρισε στον Έλληνα το όνομά της¨ (Άννα Τζιροπούλου – Ο εν τη λέξει λόγος, σελ 195). Καλό είναι αυτές τις ιστορίες, και να μην τις ξεχνάμε αλλά και να τις θυμίζουμε στους εταίρους μας για να καταλαβαίνουν ότι η Ελλάδα δεν είναι μόνο κάτι πεσμένες κολώνες αλλά κάτι πολύ βαθύτερο, κάτι που αξίζει να το νιώσουν και αυτοί μέσα τους. Μέχρι την επόμενη φορά, να περνάτε καλά κάθε στιγμή της ύπαρξής σας. Έρωσθε.

Μιχάλης Γ. Παναγιωτόπουλος

Facebook Comments
Sample Codes

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Recommended
Χαλάει ο καιρός σήμερα καθώς από νωρίς το πρωί αναμένονται…
Cresta Posts Box by CP
Content | Menu | Access panel
Facebook
error: Content is protected !!
Αρέσει σε %d bloggers:
0